Οι αεροπορικές μετακινήσεις μικρών αποστάσεων στην Ευρώπη ενδέχεται να περάσουν σε μια νέα εποχή, καθώς τα ηλεκτρικά και υβριδικά αεροσκάφη εξελίσσονται και πλησιάζουν στην εμπορική αξιοποίηση.
Πτήσεις μικρότερες των 500 χιλιομέτρων φαίνεται να αποτελούν την πιο πιθανή αγορά για τα πρώτα αμιγώς ηλεκτρικά αεροσκάφη, τα οποία αναμένεται να κάνουν την εμφάνισή τους στα τέλη της τρέχουσας δεκαετίας.
Σύμφωνα με ανάλυση του Οργανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την Ασφάλεια της Αεροπορίας (EASA), περίπου το 25% των πτήσεων στην Ευρώπη καλύπτει αποστάσεις μικρότερες των 500 χιλιομέτρων. Πρόκειται για μια απόσταση που βρίσκεται ολοένα και περισσότερο εντός των δυνατοτήτων των νέων αεροσκαφών με μπαταρίες.
Τα υβριδικά ηλεκτρικά αεροσκάφη θα μπορούσαν, αντίστοιχα, να επεκτείνουν σημαντικά την εμβέλεια, φτάνοντας δυνητικά περίπου τα 1.000 χιλιόμετρα.
Από το Λονδίνο και το Δουβλίνο έως την Αθήνα και τη Σαντορίνη
Η αλλαγή θα μπορούσε να είναι ιδιαίτερα σημαντική για τις συνδέσεις μεταξύ νησιών και περιφερειακών πόλεων, όπου το τρένο δεν αποτελεί πρακτική εναλλακτική λύση.
Μεταξύ των ευρωπαϊκών δρομολογίων που θα μπορούσαν να αποτελέσουν πεδίο εφαρμογής της νέας τεχνολογίας είναι τα Λονδίνο–Δουβλίνο, μία από τις πιο πολυσύχναστες διεθνείς αεροπορικές συνδέσεις της Ευρώπης, αλλά και τα Βαρκελώνη–Ίμπιζα, Μπορντό–Λυών, Νίκαια–Μπαστιά, Βερολίνο–Ντίσελντορφ, Φρανκφούρτη–Μόναχο, Αθήνα–Σαντορίνη, Ρώμη–Όλμπια, Νάπολη–Παλέρμο, Κοπεγχάγη–Άαλμποργκ, Στοκχόλμη–Γκέτεμποργκ, Όσλο–Μπέργκεν, Λισαβόνα–Πόρτο, Μαδρίτη–Βαλένθια και Βιέννη–Βουδαπέστη.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι νησιωτικές συνδέσεις, καθώς οι επιβάτες έχουν συχνά περιορισμένες εναλλακτικές πέρα από το αεροπλάνο.
Παράλληλα, ηλεκτρικά αεροσκάφη θα μπορούσαν να δημιουργήσουν απευθείας συνδέσεις μεταξύ μικρότερων περιφερειακών αεροδρομίων, οι οποίες σήμερα απαιτούν ανταπόκριση μέσω ενός μεγάλου αεροπορικού κόμβου.
Για παράδειγμα, ένας επιβάτης που ταξιδεύει από τη Ρεν προς την Μπαστιά θα μπορούσε στο μέλλον να πραγματοποιεί απευθείας αεροπορική σύνδεση, αντί να μετακινείται οδικώς ή σιδηροδρομικώς προς το Παρίσι και στη συνέχεια να συνεχίζει προς την Κορσική.
Η τεχνολογία κάνει άλματα
Η τεχνολογική εξέλιξη στον τομέα είναι ταχεία. Η υψηλότερη ενεργειακή πυκνότητα επιτρέπει στους κατασκευαστές να αναπτύσσουν ελαφρύτερους και αποδοτικότερους ηλεκτροκινητήρες.
Παράλληλα, νέες τεχνολογίες, όπως τα συστήματα κατανεμημένης πρόωσης και οι καινοτόμες μέθοδοι ενσωμάτωσης των μπαταριών, θα μπορούσαν σταδιακά να καταστήσουν εφικτή την ανάπτυξη μεγαλύτερων αεροσκαφών, ξεπερνώντας τα μικρά πειραματικά μοντέλα που κυριάρχησαν στα πρώτα στάδια της ηλεκτρικής αεροπορίας.
Λιγότερες εκπομπές, λιγότερος θόρυβος
Τα οφέλη, ωστόσο, δεν περιορίζονται στη μείωση των εκπομπών.
Τα ηλεκτρικά αεροσκάφη αναμένεται να είναι σημαντικά πιο αθόρυβα από τα συμβατικά αεροσκάφη με κινητήρες τζετ, γεγονός που θα μπορούσε να περιορίσει την ηχορύπανση στις περιοχές γύρω από τα αεροδρόμια.
Παράλληλα, η δυνατότητα λειτουργίας με χαμηλότερο κόστος και η απευθείας σύνδεση περιφερειακών πόλεων θα μπορούσαν να καταστήσουν οικονομικά βιώσιμα μικρότερα αεροδρόμια που σήμερα δυσκολεύονται να προσελκύσουν δρομολόγια.
Ένα ακόμη πλεονέκτημα είναι η μικρότερη έκθεση των αεροπορικών εταιρειών στις διακυμάνσεις της τιμής του πετρελαίου. Τα αμιγώς ηλεκτρικά αεροσκάφη δεν καταναλώνουν καύσιμο αεροπορίας, επομένως δεν επηρεάζονται άμεσα από απότομες αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων ή από διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Ο Carlos López de la Osa, τεχνικός υπεύθυνος αεροπορίας στην Transport & Environment, εκτιμά ότι τα ηλεκτρικά και υβριδικά αεροσκάφη μπορούν να συμβάλουν στη βιωσιμότερη ανάπτυξη των πτήσεων μικρών αποστάσεων, περιορίζοντας παράλληλα την εξάρτηση από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα.
Οι εταιρείες που αναπτύσσουν τα αεροσκάφη του μέλλοντος
Ήδη αρκετές ευρωπαϊκές νεοφυείς επιχειρήσεις αναπτύσσουν αεροσκάφη που απευθύνονται σε αυτή τη νέα αγορά.
Η γερμανική VÆRIDION αναπτύσσει ένα αμιγώς ηλεκτρικό περιφερειακό αεροσκάφος εννέα θέσεων, με σχεδιαζόμενη εμβέλεια από 400 έως 550 χιλιόμετρα, ανάλογα με το φορτίο. Η εταιρεία στοχεύει στην πιστοποίηση του αεροσκάφους για επιβατικές πτήσεις έως το 2030.
Η ολλανδική Elysian Aircraft αναπτύσσει ένα αμιγώς ηλεκτρικό αεροσκάφος 90 θέσεων, με προτεινόμενη εμβέλεια έως 1.000 χιλιόμετρα. Η είσοδός του σε εμπορική υπηρεσία τοποθετείται περίπου στο 2035, ενώ η εταιρεία συνεργάζεται με την KLM για την ανάπτυξη του σχεδιασμού.
Στη Γαλλία, η AURA AERO αναπτύσσει ένα υβριδικό ηλεκτρικό περιφερειακό αεροσκάφος 19 θέσεων, με εμβέλεια έως 1.500 χιλιόμετρα. Η πιστοποίηση έχει τοποθετηθεί χρονικά προς το τέλος του 2029, ενώ η εταιρεία σχεδιάζει στη συνέχεια μεγαλύτερα αεροσκάφη 40 έως 90 θέσεων.
Σύμφωνα με την AURA AERO, η υβριδική ηλεκτρική τεχνολογία θα μπορούσε να μειώσει το άμεσο λειτουργικό κόστος περίπου κατά 50% και τις εκπομπές έως και 80%, ανάλογα με τον τρόπο και τις συνθήκες λειτουργίας.
Στο επίκεντρο και η Ευρωπαϊκή Ένωση
Η Ευρωπαϊκή Ένωση δείχνει επίσης να ενισχύει την ηλεκτρική αεροπορία, μεταξύ άλλων μέσω προτάσεων που θα μπορούσαν να επιτρέψουν στα ηλεκτρικά αεροσκάφη να ενταχθούν σε χρηματοδοτικούς μηχανισμούς οι οποίοι σήμερα επικεντρώνονται κυρίως στα βιώσιμα αεροπορικά καύσιμα.
Για τους επιβάτες, η μεγαλύτερη αλλαγή θα μπορούσε τελικά να είναι πολύ πιο απλή: η δυνατότητα πραγματοποίησης σύντομων περιφερειακών πτήσεων χωρίς τον συνδυασμό υψηλής κατανάλωσης καυσίμων, έντονου θορύβου στα αεροδρόμια και σημαντικών εκπομπών άνθρακα που χαρακτηρίζει σήμερα την αεροπορία.
Εφόσον η τεχνολογία των μπαταριών, οι διαδικασίες πιστοποίησης και οι υποδομές συνεχίσουν να εξελίσσονται, ορισμένες από τις μικρότερες αεροπορικές διαδρομές της Ευρώπης ενδέχεται να αποτελέσουν το πρώτο μεγάλο πεδίο εφαρμογής μιας εντελώς διαφορετικής μορφής αεροπορίας.
