Συναγερμός στους οινοπαραγωγούς της νότιας Γαλλίας μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές
Χιλιάδες στρέμματα αμπελώνων επλήγησαν, ενώ οι ειδικοί εξετάζουν αν ο καπνός έχει αλλοιώσει τη φετινή σοδειά
Με το χέρι του να περνά πάνω από τα ξερά φύλλα των κλημάτων, ο Γάλλος οινοποιός Γκρεγκορί Γκιμπεργκιά αισθάνεται ανακούφιση που η φωτιά έφτασε μόνο μέχρι την άκρη του αμπελώνα του. Την ίδια ώρα, όμως, ένας άλλος φόβος τον κυριεύει: μήπως ο καπνός καταστρέψει τη φετινή παραγωγή κρασιού.
Στην τελευταία σειρά των αμπελιών του, στη νοτιοανατολική Γαλλία, τα καφέ φύλλα των κλημάτων μαρτυρούν τις εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες που προκάλεσε η πυρκαγιά. Πιο μακριά, ωστόσο, τα φυτά έχουν σε μεγάλο βαθμό παραμείνει ανέπαφα, με αρκετά πράσινα φύλλα ώστε τα σταφύλια να συνεχίσουν να ωριμάζουν και να είναι έτοιμα για τον τρύγο.
Ο Γκιμπεργκιά, ο οποίος ασχολείται με την οινοποίηση εδώ και 25 χρόνια, θεωρεί τον εαυτό του τυχερό. Τις τελευταίες εβδομάδες, αλλεπάλληλες πυρκαγιές στην περιοχή του Βαρ ανάγκασαν χιλιάδες ανθρώπους να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους, μεταξύ αυτών και τον Χολιγουντιανό σταρ Τζορτζ Κλούνεϊ με την οικογένειά του. Περισσότερα από 6.000 εκτάρια γης έχουν καταστραφεί.
Ωστόσο, το μεγάλο ερώτημα για τους αμπελουργούς παραμένει: θα αφήσει ο καπνός το αποτύπωμά του στο κρασί;
«Δεν θα το γνωρίζουμε αμέσως», εξηγεί ο Γκιμπεργκιά, φοβούμενος ότι μέρος της παραγωγής από τον αμπελώνα του, έκτασης 25 εκταρίων στο χωριό Κορένς, μπορεί να καταστεί μη εμπορεύσιμο. Από την παραγωγή του θα μπορούσαν να προκύψουν περίπου 90.000 φιάλες κρασιού.
Ο «εχθρός» που κρύβεται στον καπνό
Το πρόβλημα αφορά πλέον πολλούς οινοπαραγωγούς στη συγκεκριμένη περιοχή, μία από τις σημαντικότερες ζώνες παραγωγής ροζέ κρασιού στη Γαλλία. Σύμφωνα με εκτιμήσεις ειδικών, οι φλόγες έχουν καταστρέψει εκατοντάδες εκτάρια από τα περίπου 30.000 εκτάρια αμπελώνων της περιοχής.
Οι ειδικοί πραγματοποιούν εργαστηριακούς ελέγχους στα σταφύλια προκειμένου να διαπιστώσουν εάν μπορούν ακόμη να χρησιμοποιηθούν για την παραγωγή κρασιού.
Ο σύμβουλος οινολογίας Κλεμάν Πρελά εξηγεί ότι ακόμη και μία ή δύο ώρες έκθεσης στον καπνό μπορεί να είναι αρκετές για να ξεκινήσει η διαδικασία κατά την οποία οι ενώσεις του καπνού συνδέονται με τα σάκχαρα των σταφυλιών.
Το ανησυχητικό είναι πως η χαρακτηριστική «γεύση καπνού» δεν εμφανίζεται απαραίτητα από την αρχή. Μπορεί να γίνει αντιληπτή μόνο μετά τη ζύμωση, όταν πλέον τα σταφύλια έχουν μετατραπεί σε κρασί.
«Δεν θέλω να ξοδέψω χρήματα για έναν τρύγο που μπορεί να πάει χαμένος»
Η οινοποιός Λουσί Ντεμιρντζιάν, από το γειτονικό χωριό Ποντέβ, περιμένει επίσης τα αποτελέσματα των εργαστηριακών εξετάσεων πριν αποφασίσει αν θα προχωρήσει στον τρύγο.
Η ίδια έχασε 11 από τα 18 εκτάρια αμπελώνων της από τη φωτιά και δεν θέλει να επενδύσει χρήματα για τη συγκομιδή των υπόλοιπων σταφυλιών, εάν τελικά το κρασί είναι αλλοιωμένο από τον καπνό.
«Γνωρίζουμε τι πρέπει να κάνουμε σε περίπτωση παγετού ή χαλαζιού, αλλά όχι σε περίπτωση πυρκαγιάς», σημειώνει χαρακτηριστικά.
Υπάρχει, πάντως, ένα σημαντικό πλεονέκτημα: οι επιστήμονες μπορούν πλέον να εντοπίσουν εκ των προτέρων τις ουσίες που λειτουργούν ως «πρόδρομοι» της καπνιστής γεύσης.
Ποια κρασιά κινδυνεύουν να χαθούν
Ο γεωπόνος Γκρεγκορί Λάντζα επισημαίνει ότι μέχρι στιγμής ως ακατάλληλοι για οινοποίηση έχουν χαρακτηριστεί κυρίως αμπελώνες που δέχθηκαν επιβραδυντικό υλικό από πυροσβεστικά αεροσκάφη, μια χημική ουσία που χρησιμοποιείται για την ανάσχεση της εξάπλωσης των πυρκαγιών.
Η γεύση καμένου ξύλου που μπορεί να μεταφερθεί από τον καπνό στα σταφύλια δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το κρασί θα είναι επικίνδυνο για κατανάλωση. Το πρόβλημα είναι κυρίως εμπορικό.
«Δεν είναι μια γεύση που αναζητούν οι καταναλωτές στα κρασιά. Επομένως, ακόμη και αν είναι πόσιμα, πιθανότατα δεν θα διατεθούν στην αγορά», εκτιμά ο Λάντζα.
Η ελπίδα του ενεργού άνθρακα
Οι οινοπαραγωγοί αναζητούν πλέον τρόπους για να σώσουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής. Σε άλλη περιοχή της νότιας Γαλλίας, οινοποιοί δοκίμασαν πέρυσι, μετά από πυρκαγιά, διαφορετικές τεχνικές για την αντιμετώπιση του προβλήματος.
Μία από αυτές είναι η χρήση ενεργού άνθρακα, ο οποίος μπορεί να περιορίσει την καπνιστή γεύση σε ροζέ και λευκά κρασιά.
Ο Φαμπιέν Μιστρ, από τον οινοποιητικό συνεταιρισμό του Κορένς, ελπίζει ότι η βιολογική παραγωγή του θα έχει παραμείνει ανεπηρέαστη. Ωστόσο, θα χρειαστεί να περιμένει μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία οινοποίησης για να είναι βέβαιος.
Και ξεκαθαρίζει πως, ακόμη και αν η ασφάλιση δεν καλύψει τις οικονομικές απώλειες από πιθανή αλλοίωση της γεύσης, ο ίδιος δεν θα έβγαζε στην αγορά ένα κρασί με άρωμα καμένου.
«Θα ήταν σαν καπνιστό ζαμπόν», λέει χαρακτηριστικά.
Για τους Γάλλους οινοπαραγωγούς, ο φετινός τρύγος δεν είναι επομένως απλώς μια μάχη με τις φλόγες. Είναι και μια αναμονή μέχρι να αποκαλυφθεί αν ο καπνός θα αφήσει τελικά το δικό του σημάδι στο κρασί.
