Νέα αναβολή για το ETIAS: Η Ευρώπη «παγώνει» το νέο σύστημα ταξιδιωτικής άδειας

Νέα αναβολή παίρνει η εφαρμογή του European Travel Information and Authorisation System (ETIAS), του νέου ευρωπαϊκού συστήματος ταξιδιωτικής άδειας για πολίτες χωρών που σήμερα μπορούν να ταξιδεύουν χωρίς βίζα στην Ευρώπη.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση ανακοίνωσε στις 11 Αυγούστου ότι η προγραμματισμένη έναρξη του συστήματος δεν θα πραγματοποιηθεί με βάση τον αρχικό σχεδιασμό. Η ακριβής νέα ημερομηνία δεν έχει ακόμη καθοριστεί, καθώς οι ευρωπαϊκές αρχές συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν τεχνικές και λειτουργικές δυσκολίες.

Μέχρι πρόσφατα, η επίσημη ενημέρωση της Ε.Ε. ανέφερε ότι το ETIAS θα ξεκινούσε το τελευταίο τρίμηνο του 2026. Ωστόσο, πλέον το σύστημα παραμένει εκτός λειτουργίας και οι ευρωπαϊκές αρχές δεν έχουν ανακοινώσει συγκεκριμένη ημερομηνία για την έναρξή του.

Τι είναι το ETIAS

Το ETIAS θα λειτουργεί με τρόπο αντίστοιχο με το αμερικανικό ESTA. Δεν πρόκειται για βίζα, αλλά για ηλεκτρονική ταξιδιωτική άδεια, την οποία θα πρέπει να εξασφαλίζουν πριν από το ταξίδι τους οι πολίτες χωρών που απαλλάσσονται από την υποχρέωση θεώρησης εισόδου.

Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, πολίτες των ΗΠΑ, του Ηνωμένου Βασιλείου, του Καναδά και της Αυστραλίας.

Η άδεια θα αφορά ταξίδια μικρής διάρκειας, έως 90 ημέρες μέσα σε οποιαδήποτε περίοδο 180 ημερών. Θα συνδέεται ηλεκτρονικά με το διαβατήριο και, εφόσον εγκριθεί, θα ισχύει για έως τρία χρόνια ή μέχρι τη λήξη του διαβατηρίου, όποιο από τα δύο συμβεί πρώτο.

Το ETIAS θα καλύπτει 30 ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ των οποίων η Ελλάδα, η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία και η Γερμανία, καθώς και η Ισλανδία, η Νορβηγία, το Λιχτενστάιν και η Ελβετία.

Στα 20 ευρώ το κόστος

Η ταξιδιωτική άδεια δεν θα είναι δωρεάν. Η χρέωση έχει αυξηθεί από τα αρχικά 7 ευρώ στα 20 ευρώ, προκειμένου να καλυφθούν τα λειτουργικά και τεχνικά έξοδα του συστήματος.

Η διαδικασία θα πραγματοποιείται ηλεκτρονικά, μέσω της επίσημης πλατφόρμας ή της εφαρμογής του ETIAS. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει προειδοποιήσει παράλληλα τους ταξιδιώτες να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί με ανεπίσημες ιστοσελίδες που ενδέχεται να χρεώνουν επιπλέον ποσά.

Το μεγάλο πρόβλημα είναι το EES

Η νέα αναβολή συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με τις δυσκολίες που έχουν παρουσιαστεί στην εφαρμογή του Entry/Exit System (EES), του ευρωπαϊκού συστήματος ψηφιακής καταγραφής των εισόδων και εξόδων ταξιδιωτών από χώρες εκτός Ε.Ε.

Το EES τέθηκε σε πλήρη λειτουργία σε όλα τα εξωτερικά σύνορα της ζώνης Σένγκεν στις 10 Απριλίου 2026. Το σύστημα αντικαθιστά σταδιακά τη σφράγιση των διαβατηρίων με ψηφιακή καταγραφή των ταξιδιών και περιλαμβάνει τη συλλογή βιομετρικών δεδομένων, όπως φωτογραφία προσώπου και δακτυλικά αποτυπώματα.

Η εφαρμογή του EES έχει, ωστόσο, προκαλέσει σημαντικές καθυστερήσεις σε αρκετά ευρωπαϊκά αεροδρόμια και συνοριακά σημεία. Τα προβλήματα έχουν προκαλέσει ανησυχία στον αεροπορικό και τουριστικό κλάδο, καθώς η προσθήκη ενός ακόμη ψηφιακού συστήματος θα μπορούσε να επιβαρύνει περαιτέρω τις διαδικασίες στα σύνορα.

Η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναγνωρίζει ότι το EES βρίσκεται σε φάση λειτουργικής προσαρμογής, ενώ υποστηρίζει ότι το σύστημα αποτελεί βασικό εργαλείο για τον εκσυγχρονισμό και την ενίσχυση της ασφάλειας των εξωτερικών συνόρων της Ευρώπης.

Τι σημαίνει η νέα αναβολή για τους ταξιδιώτες

Για τους ταξιδιώτες από χώρες που δεν χρειάζονται σήμερα βίζα για την Ευρώπη, η εξέλιξη είναι προς το παρόν απλή: δεν απαιτείται καμία ενέργεια για το ETIAS.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση επισημαίνει ότι το σύστημα δεν βρίσκεται ακόμη σε λειτουργία και ότι δεν πρέπει να υποβάλλονται αιτήσεις. Η ακριβής ημερομηνία έναρξης θα ανακοινωθεί επίσημα αρκετούς μήνες πριν από την εφαρμογή του.

Όταν τελικά ενεργοποιηθεί, οι ταξιδιώτες θα πρέπει να έχουν λάβει την απαιτούμενη ταξιδιωτική άδεια πριν από την αναχώρησή τους. Προβλέπεται επίσης μεταβατική περίοδος μετά την έναρξη του συστήματος, ώστε οι ταξιδιώτες και οι αρμόδιες αρχές να προσαρμοστούν στη νέα διαδικασία.

Έτσι, η Ευρώπη βρίσκεται σήμερα μπροστά σε μια δύσκολη ισορροπία: από τη μία πλευρά επιδιώκει να δημιουργήσει ένα σύγχρονο, ψηφιακό σύστημα ελέγχου των συνόρων και, από την άλλη, καλείται να αντιμετωπίσει τις τεχνικές και πρακτικές δυσκολίες που συνοδεύουν τη μετάβαση.

Το βέβαιο είναι ότι το ETIAS δεν ξεκινά άμεσα και οι ταξιδιώτες δεν χρειάζεται αυτή τη στιγμή να πληρώσουν ή να υποβάλουν αίτηση. Η επόμενη επίσημη ανακοίνωση των ευρωπαϊκών αρχών αναμένεται πλέον με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς θα καθορίσει το νέο χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή του συστήματος.