Έληξε η δυνατότητα των συνοριακών αρχών στην Ευρωπαϊκή Ένωση να αναστέλλουν προσωρινά την καταγραφή ταξιδιωτών στο Σύστημα Εισόδου/Εξόδου (EES), παρά τα αιτήματα του αεροπορικού και ταξιδιωτικού κλάδου για παράταση της ευελιξίας. Η IATA προειδοποιεί για σοβαρές επιχειρησιακές επιπτώσεις, αναφέροντας ότι το φετινό καλοκαίρι διπλασιάστηκε σε σχέση με πέρυσι ο αριθμός των επιβατών που έχασαν πτήσεις ανταπόκρισης σε αεροδρόμια της ΕΕ.
Νέα ανησυχία για καθυστερήσεις στα ευρωπαϊκά σύνορα προκαλεί η λήξη της δυνατότητας προσωρινής αναστολής των διαδικασιών του Entry/Exit System (EES) για ταξιδιώτες από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η σχετική ευελιξία έληξε την Κυριακή, παρά τις εκκλήσεις φορέων των αερομεταφορών και του τουρισμού να διατηρηθεί τουλάχιστον κατά τη διάρκεια της χειμερινής περιόδου.
Η IATA υποστηρίζει ότι εξακολουθούν να καταγράφονται σημαντικά προβλήματα στη λειτουργία του συστήματος. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται, ο αριθμός των ταξιδιωτών που έχασαν πτήσεις ανταπόκρισης σε αεροδρόμια της ΕΕ κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού ήταν διπλάσιος σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025.
Η IATA ζητά παράταση έως το τέλος του χειμώνα
Ο Thomas Reynaert, ανώτερος αντιπρόεδρος εξωτερικών υποθέσεων της IATA, προειδοποίησε ότι η αδυναμία προσωρινής απενεργοποίησης του συστήματος σε περιπτώσεις σοβαρών προβλημάτων μπορεί να δημιουργήσει μεγάλες επιχειρησιακές δυσκολίες.
Όπως ανέφερε, η εικόνα δεν είναι ίδια σε όλα τα αεροδρόμια. Σε ορισμένα το EES λειτουργεί αποτελεσματικά και έχει παρουσιάσει βελτίωση, ενώ σε άλλα οι δυσκολίες έχουν αυξηθεί.
Η IATA θεωρεί απαραίτητη την επαρκή στελέχωση των συνοριακών σημείων, την πλήρη αξιοπιστία των συστημάτων, τη λειτουργία των πυλών αυτοεξυπηρέτησης και την ενίσχυση της προεγγραφής των ταξιδιωτών.
Για τον λόγο αυτό ζητά να παραμείνει διαθέσιμη η δυνατότητα προσωρινής αναστολής των ελέγχων έως το τέλος της χειμερινής περιόδου.
Ανάλογη θέση εξέφρασε η Ryanair, ζητώντας από την ΕΕ να παρατείνει τη σχετική δυνατότητα τουλάχιστον έως τον Απρίλιο του 2027.
Εννέα κυβερνήσεις είχαν ζητήσει αλλαγές
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι το EES έχει σε γενικές γραμμές λειτουργήσει ικανοποιητικά, παρά τα προβλήματα που έχουν παρουσιαστεί.
Τον Ιούλιο, εννέα κυβερνήσεις κρατών, μεταξύ των οποίων η Γερμανία, η Γαλλία και η Ιταλία, είχαν ζητήσει αλλαγές στην εφαρμογή του συστήματος.
Η Κομισιόν αναφέρει ότι βρίσκεται σε στενή επικοινωνία με τα κράτη μέλη στα οποία απαιτούνται προσαρμογές και έχει προσφέρει πρόσθετη υποστήριξη, με στόχο τα προβλήματα να έχουν αντιμετωπιστεί έως το τέλος του έτους.
Παράλληλα, υπάρχουν πληροφορίες ότι η Επιτροπή έχει αφήσει ανεπίσημα ανοικτό το ενδεχόμενο τα κράτη να συνεχίσουν να αναστέλλουν το σύστημα έως το τέλος του 2026. Δεν πρόκειται, ωστόσο, για επίσημη αλλαγή του ισχύοντος πλαισίου.
Κριτική ασκεί και η Business Travel Association, με τον διευθύνοντα σύμβουλό της Clive Wratten να χαρακτηρίζει λανθασμένη την εφαρμογή του EES χωρίς δυνατότητα αναστολής των ελέγχων όσο εξακολουθούν να υπάρχουν τεχνικά προβλήματα.
Παραμένουν τα προβλήματα στα γαλλικά σύνορα
Οι τεχνικές δυσκολίες δεν έχουν εξαλειφθεί. Προβλήματα λογισμικού εξακολουθούν να εμποδίζουν την πλήρη εφαρμογή του EES στα γαλλικά σύνορα για τους ταξιδιώτες που διασχίζουν τη Μάγχη.
Παράλληλα, η ολοκλήρωση ολόκληρης της διαδικασίας καταγραφής πριν από την άφιξη στα σύνορα της ΕΕ παραμένει αδύνατη, ακόμη και όπου διατίθεται εφαρμογή EES.
Η IATA διευκρινίζει ότι η λήψη και η επαλήθευση των βιομετρικών δεδομένων πρέπει να ολοκληρώνονται με φυσική παρουσία του ταξιδιώτη στο συνοριακό σημείο.
Πιθανή νέα καθυστέρηση για το ETIAS
Οι εξελίξεις γύρω από το EES ενδέχεται να επηρεάσουν και το χρονοδιάγραμμα του Ευρωπαϊκού Συστήματος Πληροφοριών και Αδειοδότησης Ταξιδιού (ETIAS).
Η πρόθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να ολοκληρώσει πρώτα την εφαρμογή του EES έως το τέλος του 2026 δημιουργεί εκτιμήσεις ότι η έναρξη του ETIAS, το οποίο θα κοστίζει 20 ευρώ, μπορεί να μετατεθεί για το δεύτερο εξάμηνο του 2027.
Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχει ανακοινωθεί επίσημη ημερομηνία έναρξης του ETIAS, επομένως η πιθανή μετάθεση παραμένει εκτίμηση και όχι επιβεβαιωμένο χρονοδιάγραμμα.
){kind=link}