του Χάρη Ντιγριντάκη
Στις ράγες της αύξησης των μεγεθών της, ειδικά στο κομμάτι της ασφάλισης φυσικών καταστροφών, τροχοδρομεί η ασφαλιστική αγορά.
Ήδη ανοδική πορεία καταγράφει όλο το Κάδρο της ασφαλιστικής κάλυψης βασικών τομέων της οικονομίας, από την προστασία κατοικιών και επιχειρήσεων απέναντι στις φυσικές καταστροφές έως την αστική και επαγγελματική ευθύνη. Τα τελευταία στοιχεία της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος δείχνουν αύξηση του αριθμού των συμβολαίων και των αποζημιώσεων, την ώρα που σημαντικό μέρος του κινδύνου παραμένει ακόμη ακάλυπτο.
Στην ασφάλιση Γενικής Αστικής Ευθύνης και Επαγγελματικών Ευθυνών, το πλήθος των συμβολαίων ανά κάλυψη ανήλθε το 2025 σε 521.714,αυξημένο κατά 21,5% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Επισημαίνεται ότι η ετήσια έρευνα της Ενωσης βασίστηκε σε στοιχεία 22 ασφαλιστικών επιχειρήσεων, οι οποίες συγκεντρώνουν το 95,8% της συνολικής παραγωγής ασφαλίστρων του συγκεκριμένου κλάδου.
Κατά τη διάρκεια του έτους δηλώθηκαν 8.500 ζημιές, ενώ οι πληρωθείσες αποζημιώσεις έφτασαν τα 3,004 εκατ. ευρώ,καταγράφοντας αύξηση 26,2%. Παράλληλα, το απόθεμα των εκκρεμών αποζημιώσεων στο τέλος του 2025 διαμορφώθηκε στα 26,194 εκατ. ευρώ.
Η πρόεδρος της Επιτροπής Αστικής Ευθύνης και Επαγγελματικών Ευθυνών της ΕΑΕΕ, κα Θεανώ Τελωνιάτη, επισήμανε ότι η συγκεκριμένη ασφάλιση καλύπτει επιχειρήσεις και επαγγελματίες από τις οικονομικές συνέπειες λαθών ή παραλείψεων και παράλληλα προστατεύει πελάτες, καταναλωτές και άλλους τρίτους που μπορεί να υποστούν ζημιά.
Μεγάλο παραμένει το κενό στις κατοικίες
Στην ασφάλιση κατοικιών, παρά την πρόοδο των τελευταίων ετών, η ασφαλιστική διείσδυση παραμένει περιορισμένη. Στο τέλος του 2025, η ασφαλιστική κάλυψη κατοικιών διαμορφώθηκε στο 20,5%, ενώ η κάλυψη κτιρίων στο 17,9%, με περίπου τέσσερις στις πέντε κατοικίες να παραμένουν ανασφάλιστες. Συνολικά καταγράφονταν 1,355 εκατ. ασφαλιστήρια συμβόλαια κατοικίας, αυξημένα κατά 8,7% σε ετήσια βάση. Τα συμβόλαια που περιλαμβάνουν κάλυψη κτιρίου ανήλθαν σε 1,184 εκατ., σημειώνοντας αύξηση 11,1%.
Οι φυσικές καταστροφές και το κόστος των ζημιών
Από το 1993 έως το 2025, η ΕΑΕΕ έχει καταγράψει 59 μεγάλα καταστροφικά περιστατικά, με 56.493 δηλωθείσες ζημιές. Το ύψος των ασφαλιστικών απαιτήσεων ανήλθε σε 1,026 δισ. ευρώ σε τρέχουσες τιμές και σε 1,275 δισ. ευρώ σε σταθερές τιμές 2025. Στο εννεάμηνο του 2026 καταγράφηκαν δύο ακόμη περιστατικά,με 2.376 ζημιές και συνολικό ποσό απαιτήσεων 26,53 εκατ. ευρώ. Βροχοπτώσεις και δασικές πυρκαγιές αντιπροσωπεύουν το 64,2% του πλήθους των ζημιών και το 78,8%του συνολικού ποσού των απαιτήσεων.
Ο σεισμός αντιστοιχεί στο 24,1% του αριθμού των ζημιών και στο 15,2% των απαιτήσεων. Οι βροχοπτώσεις εμφανίζουν αυξημένη συχνότητα τα τελευταία χρόνια και προκαλούν εκτεταμένες ζημιές,ιδιαίτερα σε επιχειρήσεις και υποδομές. Οι δασικές πυρκαγιές χαρακτηρίζονται από έντονη εποχικότητα και υψηλή ένταση, ενώ ο σεισμός παραμένει βασικός κίνδυνος για τη χώρα.
Αποζημιώσεις
Στα 6,41 εκατ. ευρώ ανέρχεται η πρώτη εκτίμηση των αποζημιώσεων της ελληνικής ασφαλιστικής αγοράς για τις ζημιές που προκάλεσαν οι δασικές πυρκαγιές της περιόδου 29 Ιουλίου έως 5 Αυγούστου 2026 σε περιοχές της Αττικής, της Κρήτης, της Βοιωτίας, της Φωκίδας και άλλων περιοχών της χώρας.
Σύμφωνα με την έρευνα της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος, δηλώθηκαν συνολικά 164 ασφαλισμένες ζημιές. Από αυτές, οι 161 αφορούσαν ασφαλίσεις περιουσίας, με την πρώτη εκτίμηση των αποζημιώσεων να διαμορφώνεται στα 6,38 εκατ. ευρώ, ενώ τρεις ζημιές αφορούσαν αυτοκίνητα, με εκτιμώμενο ποσό αποζημιώσεων 26.000 ευρώ.
Στην έρευνα συμμετείχαν 25 ασφαλιστικές επιχειρήσεις, οι οποίες αντιπροσωπεύουν το 98,5% της παραγωγής των ασφαλίσεων περιουσίας. Η συνολική ασφαλισμένη αξία των εγκαταστάσεων που επλήγησαν ανήλθε σε 56,32 εκατ. ευρώ. Η Αττική βρέθηκε στο επίκεντρο των ασφαλισμένων ζημιών, τόσο ως προς τον αριθμό όσο και ως προς το ύψος των απαιτήσεων. Συνολικά δηλώθηκαν 113 ζημιές, που αντιστοιχούν στο 70,2% του συνόλου των ζημιών περιουσίας.
Η πρώτη εκτίμηση των αποζημιώσεων για την Αττική ανήλθε σε 4,71 εκατ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί στο 73,8% του συνολικού ύψους των αποζημιώσεων. Ακολούθησε το Ρέθυμνο με 29 ζημιές και εκτιμώμενες αποζημιώσεις περίπου 1,04 εκατ. ευρώ. Στην Κεφαλονιά καταγράφηκαν τέσσερις ζημιές με εκτίμηση αποζημιώσεων 432.000 ευρώ, στη Βοιωτία πέντε ζημιές ύψους 22.000 ευρώ και στη Φωκίδα δύο ζημιές με εκτιμώμενο ποσό 57.400 ευρώ.
Περισσότερα ασφαλιστήρια και στις επιχειρήσεις
Ανοδικά κινήθηκε και η ασφάλιση επιχειρήσεων. Το 2025 τα ασφαλιστήρια συμβόλαια επιχειρήσεων ανήλθαν σε 244.166, από 216.051 το 2024,καταγράφοντας ετήσια αύξηση 13%.Το θεσμικό πλαίσιο προβλέπει υποχρεωτική ασφάλιση για επιχειρήσεις με κύκλο εργασιών άνω των 500.000 ευρώ το προηγούμενο φορολογικό έτος. Η κάλυψη αφορά δασική πυρκαγιά, πλημμύρα και σεισμό και πρέπει να αντιστοιχεί τουλάχιστον στο 70% της αξίας συγκεκριμένων περιουσιακών στοιχείων, όπως κτιριακές εγκαταστάσεις, εξοπλισμός, πρώτες ύλες, εμπορεύματα και επαγγελματικά οχήματα.
Για τις επιχειρήσεις που δεν τηρούν την υποχρέωση προβλέπεται διοικητικό πρόστιμο 10.000 ευρώ, το οποίο διπλασιάζεται εφόσον δεν καταβληθεί εντός 30 ημερών. Η ΕΑΕΕ προτείνει αποτελεσματικότερη εφαρμογή της υποχρεωτικής ασφάλισης, δημιουργία μηχανισμού συστηματικών ελέγχων συμμόρφωσης και εξέταση της επέκτασης της υποχρέωσης και σε επιχειρήσεις με κύκλο εργασιών κάτω των 500.000 ευρώ.Τέλος για τις κατοικίες, στις προτάσεις της ΕΑΕΕ περιλαμβάνονται η ενίσχυση της ενημέρωσης των πολιτών, η αύξηση των ποσοστών έκπτωσης του ΕΝΦΙΑ και η εξέταση πρόσθετων φορολογικών κινήτρων.
Φυσικές καταστροφές: Τέσσερις στις πέντε κατοικίες παραμένουν ανασφάλιστες
Πάντως παρά την ενίσχυση της ασφαλιστικής κάλυψης τα τελευταία χρόνια, το κενό προστασίας απέναντι στις φυσικές καταστροφές παραμένει μεγάλο στην Ελλάδα. Οι ασφαλισμένες κατοικίες έφτασαν τις 846.620 στο τέλος του 2025, σημειώνοντας ετήσια αύξηση 27,8%. Η συμμετοχή τους στα συμβόλαια με κάλυψη κτιρίου ανήλθε στο 71,5%, από 62,2% στο τέλος του 2024. Υπογραμμίζεται ότι από το 1993 έως το 2025 έχουν καταγραφεί 59 μεγάλα καταστροφικά περιστατικά, με 56.493 δηλωθείσες ζημιές. Το ποσό των απαιτήσεων ανέρχεται σε 1,026 δισ. ευρώ σε τρέχουσες τιμές και σε 1,275 δισ. ευρώ σε σταθερές τιμές 2025. Στο εννεάμηνο του 2026 καταγράφηκαν δύο ακόμη περιστατικά, με 2.376 ζημιές και συνολικό ποσό απαιτήσεων 26,53 εκατ. ευρώ.
Ταυτόχρονα διαπιστώνεται ότι οι φυσικές καταστροφές που συνδέονται με το κλίμα συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο μέρος των ασφαλισμένων ζημιών. Βροχοπτώσεις και δασικές πυρκαγιές αντιστοιχούν στο 64,2% του πλήθους και στο 78,8% του ποσού των απαιτήσεων. Ο σεισμός αντιστοιχεί στο 24,1% του αριθμού των ζημιών και στο 15,2% του ποσού απαίτησης. Τα στοιχεία της Ένωσης δείχνουν επίσης διαφορετικό προφίλ κινδύνου ανά κατηγορία φαινομένου.
Οι βροχοπτώσεις εμφανίζουν αυξημένη συχνότητα τα τελευταία χρόνια και προκαλούν εκτεταμένες ζημιές, ιδιαίτερα σε επιχειρήσεις και υποδομές. Οι δασικές πυρκαγιές χαρακτηρίζονται από υψηλή ένταση και έντονη εποχικότητα, ενώ ο σεισμός εξακολουθεί να καταγράφεται ως βασικός κίνδυνος για τη χώρα. Για τις κατοικίες, το ισχύον πλαίσιο προβλέπει μείωση του ΕΝΦΙΑ όταν η φορολογητέα αξία δεν υπερβαίνει τις 500.000 ευρώ κατά 20% και κατά 10% όταν την υπερβαίνει, υπό την προϋπόθεση ότι η κατοικία είναι ασφαλισμένη για σεισμό, πυρκαγιά και πλημμύρα για τουλάχιστον τρεις μήνες μέσα στο ίδιο έτος και για το σύνολο της αξίας ανακατασκευής.
